Δημοσίευση διαθήκης μετά τον Ν. 5221/2025 – Το νέο Μητρώο Διαθηκών και η διαδικασία στους συμβολαιογράφους
Η δημοσίευση διαθήκης στην Ελλάδα άλλαξε σημαντικά με τον Ν. 5221/2025, ο οποίος εισήγαγε ένα νέο ψηφιακό σύστημα μέσω του Γενικού Μητρώου Διαθηκών και μετέφερε την αρμοδιότητα δημοσίευσης από τα δικαστήρια στους συμβολαιογράφους.
Η μεταρρύθμιση αυτή αποτελεί ένα σημαντικό βήμα για τον εκσυγχρονισμό του κληρονομικού δικαίου, καθώς επιταχύνει τη διαδικασία δημοσίευσης διαθηκών και μειώνει τη γραφειοκρατία. Βέβαια, από την άλλη πλευρά, αυξάνει κατά πολύ το κόστος και τα έξοδα των κληρονόμων, καθώς για την σχετική διαδικασία απαιτούνται πλέον περί τα 300,00 -400,00 € αναλόγως των αμοιβών των συμβολαιογράφων, ενώ μέχρι πρότινος τα έξοδα ήταν κατά πολύ μικρότερα.
Στο άρθρο αυτό παρουσιάζουμε τι αλλάζει στη δημοσίευση ιδιόγραφης διαθήκης, ποια είναι η νέα διαδικασία και πώς λειτουργεί το Μητρώο Διαθηκών.
Τι αλλάζει στη δημοσίευση διαθήκης με τον Ν. 5221/2025
Με το άρθρο 87 του Ν. 5221/2025 τροποποιήθηκε το άρθρο 807 ΚΠολΔ, με αποτέλεσμα η δημοσίευση διαθήκης να μην γίνεται πλέον από τα Πρωτοδικεία αλλά από συμβολαιογράφο.
Αρμόδιος είναι ο συμβολαιογράφος:
-
που συνέταξε τη διαθήκη
-
στον οποίο έχει κατατεθεί η διαθήκη
-
ή στον οποίο προσκομίζεται μετά τον θάνατο του διαθέτη
Η αλλαγή αυτή επιτρέπει την πολύ ταχύτερη ολοκλήρωση της διαδικασίας, η οποία πλέον μπορεί να ολοκληρωθεί μέσα σε λίγες ημέρες αντί για πολλούς μήνες.
Πώς γίνεται η δημοσίευση διαθήκης σήμερα
Η δημοσίευση διαθήκης πραγματοποιείται με τη σύνταξη πρακτικού δημοσίευσης από τον συμβολαιογράφο.
Στο πρακτικό:
-
καταχωρίζεται ολόκληρο το περιεχόμενο της διαθήκης
-
βεβαιώνονται τυχόν εξωτερικά ελαττώματα
-
υπογράφεται από τον συμβολαιογράφο
Στη συνέχεια το πρακτικό καταχωρίζεται στο Γενικό Μητρώο Διαθηκών.
Το πρωτότυπο της διαθήκης φυλάσσεται στο αρχείο του συμβολαιογράφου, διασφαλίζοντας την αυθεντικότητα του εγγράφου.
Το Γενικό Μητρώο Διαθηκών (diathikes.gr)
Κεντρικό στοιχείο της μεταρρύθμισης είναι η δημιουργία του Γενικού Μητρώου Διαθηκών, μιας ηλεκτρονικής βάσης δεδομένων όπου καταχωρίζονται όλες οι δημοσιευμένες διαθήκες.
Μέσω της πλατφόρμας:
diathikes.gr
μπορούν να εκδοθούν:
-
πιστοποιητικά ύπαρξης διαθήκης
-
πιστοποιητικά μη δημοσίευσης διαθήκης
-
αντίγραφα πρακτικών δημοσίευσης
Το περιεχόμενο του μητρώου είναι απολύτως εμπιστευτικό και η παραβίαση της εχεμύθειας συνιστά σοβαρό πειθαρχικό παράπτωμα.
Υποχρέωση εμφάνισης ιδιόγραφης διαθήκης
Σύμφωνα με το άρθρο 1769 §2 ΑΚ, όποιος κατέχει ιδιόγραφη διαθήκη υποχρεούται να την εμφανίσει χωρίς καθυστέρηση σε συμβολαιογράφο μόλις πληροφορηθεί τον θάνατο του διαθέτη.
Η διάταξη αυτή διασφαλίζει ότι η διαθήκη θα δημοσιευθεί εγκαίρως και θα αποφευχθούν πιθανές καταχρήσεις.
Κήρυξη ιδιόγραφης διαθήκης ως κυρίας
Με το νέο άρθρο 808Α ΚΠολΔ προβλέπεται ότι η κήρυξη ιδιόγραφης διαθήκης ως κυρίας γίνεται επίσης ενώπιον συμβολαιογράφου.
Για να κηρυχθεί κυρία απαιτείται:
-
βεβαίωση της γνησιότητας γραφής και υπογραφής από δύο μάρτυρες
-
παρουσία του αιτούντος με πληρεξούσιο δικηγόρο
Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να απαιτηθεί και γραφoλογική πραγματογνωμοσύνη.
Μεταβατικές διατάξεις – Πότε εφαρμόζεται το νέο σύστημα
Το νέο καθεστώς εφαρμόζεται κυρίως σε περιπτώσεις όπου ο θάνατος του διαθέτη επήλθε μετά την 1η Νοεμβρίου 2025.
Για θανάτους πριν από την ημερομηνία αυτή:
-
η δημοσίευση διαθήκης συνεχίζει να γίνεται από τα Πρωτοδικεία
-
εκτός αν η αίτηση αποσυρθεί και κατατεθεί σε συμβολαιογράφο
Από 16 Σεπτεμβρίου 2026 προβλέπεται πλήρης λειτουργία του ψηφιακού συστήματος.
Πλεονεκτήματα της νέας διαδικασίας δημοσίευσης διαθήκης
Η μεταρρύθμιση φέρνει σημαντικά οφέλη:
✔ ταχύτερη δημοσίευση διαθήκης
✔ λιγότερη γραφειοκρατία
✔ ψηφιακή καταγραφή όλων των διαθηκών
✔ μεγαλύτερη ασφάλεια δικαίου
Η διαδικασία που παλαιότερα διαρκούσε 10 έως 15 μήνες, πλέον ολοκληρώνεται συνήθως μέσα σε λίγες ημέρες.
Νομική υποστήριξη για σύνταξη και δημοσίευση διαθήκης
Το δικηγορικό μας γραφείο παρέχει ολοκληρωμένη νομική υποστήριξη για ζητήματα διαθηκών και κληρονομικού δικαίου, όπως:
-
νομικές συμβουλές πριν τη σύνταξη ιδιόγραφης διαθήκης
-
έλεγχο εγκυρότητας διαθήκης
-
καθοδήγηση κατά τη σύνταξη διαθήκης
-
ασφαλή φύλαξη ιδιόγραφης διαθήκης
-
συνεργασία με συμβολαιογράφο για δημοσίευση διαθήκης
-
υποστήριξη κληρονόμων για αποδοχή ή αποποίηση κληρονομίας
-
διαχείριση διαφορών και δικαστικών υποθέσεων
Με επαγγελματισμό και απόλυτη εχεμύθεια, διασφαλίζουμε την ορθή εφαρμογή του νόμου και την προστασία της βούλησης του διαθέτη.
epikoinonia
"(Απαραίτητο)" indicates required fields
dimosiefsi diathikis symvolaiografos
Συχνές Ερωτήσεις για τη Δημοσίευση Διαθήκης
Πού γίνεται πλέον η δημοσίευση διαθήκης;
Μετά τον Ν. 5221/2025 η δημοσίευση διαθήκης γίνεται ενώπιον συμβολαιογράφου και όχι στα Πρωτοδικεία, όπως ίσχυε μέχρι σήμερα.
Τι είναι το Γενικό Μητρώο Διαθηκών;
Το Γενικό Μητρώο Διαθηκών είναι μια ηλεκτρονική βάση δεδομένων όπου καταχωρίζονται όλες οι δημοσιευμένες διαθήκες. Μέσω της πλατφόρμας diathikes.gr εκδίδονται σχετικά πιστοποιητικά.
Ποιος υποχρεούται να εμφανίσει ιδιόγραφη διαθήκη;
Όποιος κατέχει ιδιόγραφη διαθήκη υποχρεούται να την εμφανίσει σε συμβολαιογράφο μόλις πληροφορηθεί τον θάνατο του διαθέτη.
Πόσο χρόνο διαρκεί η δημοσίευση διαθήκης;
Με το νέο σύστημα η διαδικασία δημοσίευσης διαθήκης ολοκληρώνεται συνήθως μέσα σε λίγες ημέρες, σε αντίθεση με το προηγούμενο καθεστώς όπου μπορούσε να διαρκέσει πολλούς μήνες.
Πότε εφαρμόζεται η νέα διαδικασία;
Η νέα διαδικασία εφαρμόζεται κυρίως σε περιπτώσεις όπου ο θάνατος του διαθέτη επήλθε μετά την 1η Νοεμβρίου 2025.
📞 Για ραντεβού ή νομική συμβουλή σχετικά με διαθήκες και κληρονομικές υποθέσεις μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μας στο 2314 315778.